Martwe drzewo pe\u0142ne \u017cycia \u2014 dlaczego w lesie zostawia si\u0119 przewr\u00f3cone pnie?<\/title>\n\n <meta name=\"description\" content=\"Dlaczego martwe drzewa i przewr\u00f3cone pnie zostawia si\u0119 w lesie? Sprawd\u017a, kto w nich \u017cyje, jak magazynuj\u0105 wod\u0119 i dlaczego s\u0105 wa\u017cne dla bior\u00f3\u017cnorodno\u015bci.\" \/>\n\n \n\n <link rel=\"preconnect\" href=\"https:\/\/fonts.googleapis.com\" \/>\n <link rel=\"preconnect\" href=\"https:\/\/fonts.gstatic.com\" crossorigin \/>\n\n <link href=\"https:\/\/fonts.googleapis.com\/css2?family=Playfair+Display:ital,wght@0,400;0,700;1,400&family=Lato:wght@300;400;700&display=swap\" rel=\"stylesheet\" \/>\n\n <style>\n *, *::before, *::after { box-sizing: border-box; margin: 0; padding: 0; }\n\n :root {\n --green-dark: #2a4a2e;\n --green-mid: #3d6e45;\n --green-light: #5a9463;\n --green-pale: #e8f2e9;\n --green-accent: #7ab648;\n --earth: #8b6340;\n --cream: #faf8f3;\n --warm-white: #fffef9;\n --text-dark: #1e2d1f;\n --text-mid: #3a4d3c;\n --text-light: #6b7c6d;\n --border: #d4e4d6;\n --font-serif: 'Playfair Display', Georgia, serif;\n --font-sans: 'Lato', 'Helvetica Neue', sans-serif;\n }\n\n html { font-size: 18px; scroll-behavior: smooth; }\n\n body {\n font-family: var(--font-sans);\n color: var(--text-dark);\n background: var(--cream);\n line-height: 1.8;\n }\n\n .topbar {\n background: var(--green-dark);\n padding: 0.6rem 2rem;\n display: flex;\n align-items: center;\n gap: 0.8rem;\n }\n\n .topbar-logo {\n font-family: var(--font-serif);\n font-size: 1.05rem;\n color: #fff;\n letter-spacing: 0.04em;\n }\n\n .topbar-logo span { color: var(--green-accent); }\n\n .topbar-tag {\n font-size: 0.7rem;\n font-weight: 700;\n text-transform: uppercase;\n letter-spacing: 0.12em;\n color: var(--green-accent);\n border: 1px solid var(--green-accent);\n padding: 0.2rem 0.55rem;\n border-radius: 2px;\n margin-left: auto;\n }\n\n .hero {\n background: linear-gradient(160deg, var(--green-dark) 0%, var(--green-mid) 60%, var(--green-light) 100%);\n padding: 5rem 2rem 4rem;\n text-align: center;\n }\n\n .hero-category {\n display: inline-block;\n font-size: 0.72rem;\n font-weight: 700;\n text-transform: uppercase;\n letter-spacing: 0.18em;\n color: var(--green-accent);\n margin-bottom: 1.2rem;\n }\n\n .hero h1 {\n font-family: var(--font-serif);\n font-size: clamp(1.9rem, 5vw, 3rem);\n font-weight: 700;\n color: #fff;\n line-height: 1.25;\n max-width: 780px;\n margin: 0 auto 1.4rem;\n }\n\n .hero-meta {\n font-size: 0.82rem;\n color: rgba(255,255,255,0.65);\n }\n\n .article-wrap {\n max-width: 780px;\n margin: 0 auto;\n padding: 3.5rem 2rem 5rem;\n }\n\n .lead {\n font-size: 1.08rem;\n color: var(--text-mid);\n border-left: 4px solid var(--green-accent);\n padding-left: 1.4rem;\n margin-bottom: 2.8rem;\n line-height: 1.85;\n }\n\n p { margin-bottom: 1.35rem; color: var(--text-mid); }\n\n em { font-style: italic; color: var(--earth); }\n\n strong { color: var(--green-dark); }\n\n h2 {\n font-family: var(--font-serif);\n font-size: 1.55rem;\n font-weight: 700;\n color: var(--green-dark);\n margin: 3rem 0 1rem;\n padding-bottom: 0.5rem;\n border-bottom: 2px solid var(--border);\n line-height: 1.3;\n }\n\n h2::before { content: '\ud83c\udf3f '; font-size: 1.1rem; }\n\n blockquote {\n background: var(--green-pale);\n border-left: 5px solid var(--green-light);\n border-radius: 0 8px 8px 0;\n padding: 1.3rem 1.6rem;\n margin: 2rem 0;\n font-family: var(--font-serif);\n font-style: italic;\n font-size: 1.12rem;\n color: var(--green-dark);\n line-height: 1.65;\n }\n\n blockquote cite {\n display: block;\n margin-top: 0.6rem;\n font-family: var(--font-sans);\n font-style: normal;\n font-size: 0.78rem;\n font-weight: 700;\n color: var(--green-light);\n text-transform: uppercase;\n letter-spacing: 0.1em;\n }\n\n .fact-box {\n display: grid;\n grid-template-columns: repeat(auto-fit, minmax(160px, 1fr));\n gap: 1rem;\n margin: 2.2rem 0;\n }\n\n .fact-card {\n background: var(--warm-white);\n border: 1px solid var(--border);\n border-top: 4px solid var(--green-accent);\n border-radius: 6px;\n padding: 1.1rem 1rem;\n text-align: center;\n }\n\n .fact-card .number {\n font-family: var(--font-serif);\n font-size: 2rem;\n font-weight: 700;\n color: var(--green-dark);\n line-height: 1;\n }\n\n .fact-card .label {\n font-size: 0.73rem;\n color: var(--text-light);\n text-transform: uppercase;\n letter-spacing: 0.08em;\n margin-top: 0.3rem;\n line-height: 1.4;\n }\n\n .species-grid {\n display: grid;\n grid-template-columns: 1fr 1fr;\n gap: 1rem;\n margin: 2rem 0;\n }\n\n .species-col {\n border-radius: 8px;\n padding: 1.2rem 1.4rem;\n }\n\n .species-col.winning {\n background: var(--green-pale);\n border: 1px solid #b8d8bb;\n }\n\n .species-col.losing {\n background: #fdf3f0;\n border: 1px solid #e8c4b8;\n }\n\n .species-col h3 {\n font-size: 0.72rem;\n font-weight: 700;\n text-transform: uppercase;\n letter-spacing: 0.14em;\n margin-bottom: 0.9rem;\n }\n\n .species-col.winning h3 { color: var(--green-mid); }\n .species-col.losing h3 { color: #c0392b; }\n\n .species-col ul { list-style: none; padding: 0; }\n\n .species-col ul li {\n font-size: 0.9rem;\n color: var(--text-mid);\n padding: 0.35rem 0;\n border-bottom: 1px solid rgba(0,0,0,0.06);\n line-height: 1.4;\n }\n\n .species-col ul li:last-child { border-bottom: none; }\n\n .species-col ul li .sci {\n font-style: italic;\n font-size: 0.78rem;\n color: var(--text-light);\n display: block;\n }\n\n .info-box {\n background: var(--warm-white);\n border: 1px solid var(--border);\n border-radius: 8px;\n padding: 1.3rem 1.6rem;\n margin: 2rem 0;\n }\n\n .info-box .info-label {\n font-size: 0.7rem;\n font-weight: 700;\n text-transform: uppercase;\n letter-spacing: 0.14em;\n color: var(--green-mid);\n margin-bottom: 0.5rem;\n }\n\n .info-box p {\n margin-bottom: 0;\n font-size: 0.95rem;\n }\n\n .cta-box {\n background: linear-gradient(135deg, var(--green-dark) 0%, var(--green-mid) 100%);\n border-radius: 12px;\n padding: 2.2rem 2.4rem;\n margin-top: 3.5rem;\n text-align: center;\n }\n\n .cta-box h3 {\n font-family: var(--font-serif);\n font-size: 1.45rem;\n color: #fff;\n margin-bottom: 0.8rem;\n }\n\n .cta-box p {\n color: rgba(255,255,255,0.8);\n font-size: 0.92rem;\n max-width: 520px;\n margin: 0 auto 1.4rem;\n }\n\n .cta-btn {\n display: inline-block;\n background: var(--green-accent);\n color: #fff;\n font-weight: 700;\n font-size: 0.88rem;\n text-transform: uppercase;\n letter-spacing: 0.1em;\n padding: 0.85rem 2rem;\n border-radius: 4px;\n text-decoration: none;\n transition: background 0.2s;\n }\n\n .cta-btn:hover { background: #68a03a; }\n\n .sources {\n margin-top: 3rem;\n padding-top: 1.5rem;\n border-top: 1px solid var(--border);\n }\n\n .sources h4 {\n font-size: 0.72rem;\n font-weight: 700;\n text-transform: uppercase;\n letter-spacing: 0.12em;\n color: var(--text-light);\n margin-bottom: 0.7rem;\n }\n\n .sources ul { list-style: none; padding: 0; }\n\n .sources ul li {\n font-size: 0.78rem;\n color: var(--text-light);\n padding: 0.2rem 0;\n }\n\n .sources ul li a {\n color: var(--green-light);\n text-decoration: none;\n }\n\n .sources ul li a:hover { text-decoration: underline; }\n\n footer {\n background: var(--green-dark);\n color: rgba(255,255,255,0.5);\n text-align: center;\n font-size: 0.75rem;\n padding: 1.5rem;\n letter-spacing: 0.05em;\n }\n\n @media (max-width: 580px) {\n .species-grid { grid-template-columns: 1fr; }\n .fact-box { grid-template-columns: 1fr 1fr; }\n .hero { padding: 3rem 1.5rem 2.5rem; }\n .article-wrap { padding: 2rem 1.2rem 3rem; }\n }\n <\/style>\n<\/head>\n\n<body>\n\n <div class=\"topbar\">\n <div class=\"topbar-logo\">sadzimy<span>lasy<\/span>.org<\/div>\n <div class=\"topbar-tag\">Ekologia<\/div>\n <\/div>\n\n\n <header class=\"hero\">\n\n <div class=\"hero-category\">\n Ekologia lasu \u00b7 Bior\u00f3\u017cnorodno\u015b\u0107\n <\/div>\n\n <h1>\n Martwe drzewo pe\u0142ne \u017cycia \u2014 dlaczego w lesie zostawia si\u0119 przewr\u00f3cone pnie?\n <\/h1>\n\n <div class=\"hero-meta\">\n Fundacja Sadzimy Lasy\n <\/div>\n\n <\/header>\n\n\n <main class=\"article-wrap\">\n\n <p class=\"lead\">\n Idziemy przez las i widzimy przewr\u00f3cony pie\u0144. Kora odpada, drewno\n pr\u00f3chnieje, pojawiaj\u0105 si\u0119 grzyby, dziuple i otwory po owadach.\n Pierwsza my\u015bl? \u201eDlaczego nikt tego nie posprz\u0105ta\u0142?\u201d. Tymczasem to,\n co wygl\u0105da jak koniec \u017cycia drzewa, mo\u017ce by\u0107 pocz\u0105tkiem \u017cycia dla\n dziesi\u0105tek kolejnych organizm\u00f3w. Martwe drewno nie jest le\u015bnym odpadem.\n Jest schronieniem, sto\u0142\u00f3wk\u0105, miejscem rozrodu, magazynem wody,\n \u017ar\u00f3d\u0142em materii organicznej i jednym z wa\u017cnych element\u00f3w\n bior\u00f3\u017cnorodno\u015bci lasu.\n <\/p>\n\n\n <div class=\"fact-box\">\n\n <div class=\"fact-card\">\n <div class=\"number\">115,7 mln m\u00b3<\/div>\n <div class=\"label\">\n tyle martwego drewna wykaza\u0142a najnowsza inwentaryzacja polskich las\u00f3w\n <\/div>\n <\/div>\n\n <div class=\"fact-card\">\n <div class=\"number\">12,5 m\u00b3\/ha<\/div>\n <div class=\"label\">\n \u015brednia ilo\u015b\u0107 martwego drewna przypadaj\u0105ca na hektar polskiego lasu\n <\/div>\n <\/div>\n\n <div class=\"fact-card\">\n <div class=\"number\">100 lat<\/div>\n <div class=\"label\">\n nawet tyle w okre\u015blonych warunkach mo\u017ce trwa\u0107 ca\u0142kowity rozk\u0142ad du\u017cego drzewa\n <\/div>\n <\/div>\n\n <div class=\"fact-card\">\n <div class=\"number\">1000+<\/div>\n <div class=\"label\">\n gatunk\u00f3w organizm\u00f3w mo\u017ce by\u0107 zwi\u0105zanych z martwym drewnem\n <\/div>\n <\/div>\n\n <\/div>\n\n\n <h2>Co w\u0142a\u015bciwie nazywamy martwym drewnem?<\/h2>\n\n <p>\n Martwe drewno to nie tylko wielkie drzewo przewr\u00f3cone przez wiatr.\n Do tej kategorii nale\u017c\u0105 r\u00f3wnie\u017c stoj\u0105ce obumar\u0142e drzewa,\n z\u0142amane pnie, pniaki, konary, ga\u0142\u0119zie, korzenie, a nawet\n martwe cz\u0119\u015bci nadal \u017cyj\u0105cych drzew.\n <\/p>\n\n <p>\n Kluczowe jest to, \u017ce materia\u0142 pozostaje w lesie i zaczyna\n przechodzi\u0107 kolejne stadia naturalnego rozk\u0142adu.\n <\/p>\n\n <p>\n Z czasem zmienia si\u0119 jego twardo\u015b\u0107, wilgotno\u015b\u0107 i struktura.\n Odpada kora, pojawiaj\u0105 si\u0119 szczeliny, pr\u00f3chno, grzyby i coraz\n wi\u0119ksza liczba organizm\u00f3w wykorzystuj\u0105cych drewno jako \u015brodowisko \u017cycia.\n <\/p>\n\n\n <blockquote>\n \u015amier\u0107 drzewa nie oznacza ko\u0144ca jego roli w lesie.\n Dla wielu organizm\u00f3w w\u0142a\u015bnie wtedy zaczyna si\u0119 najwa\u017cniejszy etap.\n <cite>Fundacja Sadzimy Lasy<\/cite>\n <\/blockquote>\n\n\n <h2>Dlaczego le\u015bnicy zostawiaj\u0105 przewr\u00f3cone drzewa?<\/h2>\n\n <p>\n Najwa\u017cniejsza odpowied\u017a brzmi:\n <strong>dla zachowania r\u00f3\u017cnorodno\u015bci biologicznej<\/strong>.\n <\/p>\n\n <p>\n Lasy Pa\u0144stwowe podkre\u015blaj\u0105, \u017ce stoj\u0105ce i le\u017c\u0105ce martwe drewno\n jest \u015brodowiskiem \u017cycia tysi\u0119cy organizm\u00f3w i jednym z wa\u017cnych\n element\u00f3w zdrowego ekosystemu le\u015bnego.\n <\/p>\n\n <p>\n Najnowsze dane Wielkoobszarowej Inwentaryzacji Stanu Lasu\n za lata 2021\u20132025 pokazuj\u0105, \u017ce we wszystkich polskich lasach\n znajduje si\u0119 ju\u017c prawie <strong>115,7 mln m\u00b3 martwego drewna<\/strong>.\n \u015arednio daje to oko\u0142o <strong>12,5 m\u00b3 na hektar<\/strong>.\n <\/p>\n\n <p>\n W parkach narodowych, gdzie procesy naturalne maj\u0105 szczeg\u00f3lnie\n du\u017ce znaczenie, ilo\u015b\u0107 ta jest znacznie wy\u017csza i wynosi \u015brednio\n ponad 50 m\u00b3 na hektar.\n <\/p>\n\n\n <div class=\"info-box\">\n\n <div class=\"info-label\">\n Ciekawostka \u00b7 coraz wi\u0119cej martwego drewna\n <\/div>\n\n <p>\n Dawniej martwe drzewa cz\u0119\u015bciej postrzegano wy\u0142\u0105cznie jako\n \u201enieporz\u0105dek\u201d albo zmarnowany surowiec. Dzi\u015b znacznie lepiej\n rozumiemy ich znaczenie dla ca\u0142ego ekosystemu. Wsp\u00f3\u0142czesne\n le\u015bnictwo uwzgl\u0119dnia pozostawianie cz\u0119\u015bci martwego drewna w\u0142a\u015bnie\n ze wzgl\u0119du na jego rol\u0119 przyrodnicz\u0105.\n <\/p>\n\n <\/div>\n\n\n <h2>Kto mieszka w martwym drzewie?<\/h2>\n\n <p>\n Lista lokator\u00f3w jest imponuj\u0105ca.\n <\/p>\n\n <p>\n Rozk\u0142adaj\u0105ce si\u0119 drewno wykorzystuj\u0105\n <strong>grzyby, bakterie, owady, paj\u0119czaki, \u015blimaki,\n p\u0142azy, gady, ptaki oraz drobne ssaki<\/strong>.\n <\/p>\n\n <p>\n Cz\u0119\u015b\u0107 organizm\u00f3w zjada samo drewno lub znajduj\u0105c\u0105 si\u0119 pod kor\u0105\n materi\u0119. Inne wykorzystuj\u0105 p\u0119kni\u0119cia i dziuple jako schronienie.\n Jeszcze inne poluj\u0105 na organizmy, kt\u00f3re ju\u017c wcze\u015bniej zasiedli\u0142y pie\u0144.\n <\/p>\n\n <p>\n Powstaje wi\u0119c ca\u0142y niewielki ekosystem.\n <\/p>\n\n\n <div class=\"species-grid\">\n\n <div class=\"species-col winning\">\n\n <h3>Wewn\u0105trz pnia<\/h3>\n\n <ul>\n\n <li>\n Grzyby\n <span class=\"sci\">rozk\u0142adaj\u0105 z\u0142o\u017cone sk\u0142adniki drewna<\/span>\n <\/li>\n\n <li>\n Owady saproksyliczne\n <span class=\"sci\">cz\u0119\u015b\u0107 gatunk\u00f3w jest \u015bci\u015ble zwi\u0105zana z martwym lub zamieraj\u0105cym drewnem<\/span>\n <\/li>\n\n <li>\n Larwy owad\u00f3w\n <span class=\"sci\">rozwijaj\u0105 si\u0119 pod kor\u0105 i wewn\u0105trz drewna<\/span>\n <\/li>\n\n <li>\n Mikroorganizmy\n <span class=\"sci\">uczestnicz\u0105 w kolejnych etapach rozk\u0142adu<\/span>\n <\/li>\n\n <\/ul>\n\n <\/div>\n\n\n <div class=\"species-col losing\">\n\n <h3>Wok\u00f3\u0142 pnia<\/h3>\n\n <ul>\n\n <li>\n Ptaki\n <span class=\"sci\">korzystaj\u0105 z dziupli i szukaj\u0105 w drewnie pokarmu<\/span>\n <\/li>\n\n <li>\n P\u0142azy\n <span class=\"sci\">wilgotne k\u0142ody mog\u0105 zapewnia\u0107 schronienie<\/span>\n <\/li>\n\n <li>\n Drobne ssaki\n <span class=\"sci\">wykorzystuj\u0105 przestrzenie pod pniami i korzeniami<\/span>\n <\/li>\n\n <li>\n Mchy i porosty\n <span class=\"sci\">zasiedlaj\u0105 powierzchni\u0119 rozk\u0142adaj\u0105cego si\u0119 drewna<\/span>\n <\/li>\n\n <\/ul>\n\n <\/div>\n\n <\/div>\n\n\n <h2>Dlaczego dzi\u0119cio\u0142 potrzebuje starego drzewa?<\/h2>\n\n <p>\n Dziuple s\u0105 jednym z najbardziej widocznych przyk\u0142ad\u00f3w tego,\n jak stare i obumieraj\u0105ce drzewa wspieraj\u0105 \u017cycie w lesie.\n <\/p>\n\n <p>\n Niekt\u00f3re ptaki potrafi\u0105 samodzielnie wykuwa\u0107 dziuple.\n Dzi\u0119cio\u0142y szczeg\u00f3lnie ch\u0119tnie wykorzystuj\u0105 fragmenty drzew,\n w kt\u00f3rych drewno jest ju\u017c os\u0142abione przez procesy rozk\u0142adu.\n <\/p>\n\n <p>\n P\u00f3\u017aniej opuszczone dziuple mog\u0105 s\u0142u\u017cy\u0107 kolejnym mieszka\u0144com:\n innym ptakom, nietoperzom, owadom czy drobnym ssakom.\n <\/p>\n\n <p>\n Jedno stare drzewo mo\u017ce wi\u0119c w ci\u0105gu wielu lat pe\u0142ni\u0107 funkcj\u0119\n ca\u0142ego \u201ebloku mieszkalnego\u201d.\n <\/p>\n\n\n <h2>Martwy pie\u0144 dzia\u0142a jak g\u0105bka<\/h2>\n\n <p>\n Im bardziej drewno si\u0119 rozk\u0142ada, tym bardziej zmienia si\u0119\n jego struktura.\n <\/p>\n\n <p>\n Pr\u00f3chniej\u0105ce drewno mo\u017ce poch\u0142ania\u0107 i zatrzymywa\u0107 wod\u0119.\n Lasy Pa\u0144stwowe zwracaj\u0105 uwag\u0119, \u017ce nasi\u0105kni\u0119ta k\u0142oda zapewnia\n stosunkowo stabilne warunki wilgotno\u015bciowe.\n <\/p>\n\n <p>\n Ma to znaczenie szczeg\u00f3lnie podczas okres\u00f3w suszy.\n Wilgotne wn\u0119trze k\u0142ody mo\u017ce sta\u0107 si\u0119 schronieniem dla organizm\u00f3w,\n kt\u00f3re \u017ale znosz\u0105 przesuszenie.\n <\/p>\n\n <p>\n Martwe drewno wp\u0142ywa wi\u0119c nie tylko na bior\u00f3\u017cnorodno\u015b\u0107,\n ale r\u00f3wnie\u017c na lokalne warunki panuj\u0105ce przy powierzchni gleby.\n <\/p>\n\n\n <div class=\"info-box\">\n\n <div class=\"info-label\">\n Ciekawostka \u00b7 k\u0142oda jako magazyn\n <\/div>\n\n <p>\n Rozk\u0142adaj\u0105ce si\u0119 drewno mo\u017ce dzia\u0142a\u0107 podobnie do g\u0105bki:\n nasi\u0105ka wod\u0105 i oddaje j\u0105 stopniowo. Dlatego stara k\u0142oda\n mo\u017ce d\u0142ugo pozostawa\u0107 wilgotna nawet wtedy, gdy powierzchnia\n gleby wok\u00f3\u0142 niej zaczyna wysycha\u0107.\n <\/p>\n\n <\/div>\n\n\n <h2>Co dzieje si\u0119 z drewnem podczas rozk\u0142adu?<\/h2>\n\n <p>\n Pie\u0144 nie znika nagle.\n <\/p>\n\n <p>\n Jego rozk\u0142ad mo\u017ce trwa\u0107 dziesi\u0105tki lat, a w okre\u015blonych warunkach\n ca\u0142kowity rozpad du\u017cego drzewa mo\u017ce zajmowa\u0107 nawet oko\u0142o\n <strong>100 lat<\/strong>.\n <\/p>\n\n <p>\n Najpierw drewno zasiedlaj\u0105 organizmy wykorzystuj\u0105ce \u015bwie\u017ce\n lub zamieraj\u0105ce tkanki. P\u00f3\u017aniej pojawiaj\u0105 si\u0119 kolejne grupy,\n przystosowane do coraz bardziej mi\u0119kkiego i roz\u0142o\u017conego materia\u0142u.\n <\/p>\n\n <p>\n Grzyby i bakterie stopniowo rozk\u0142adaj\u0105 zwi\u0105zki tworz\u0105ce drewno.\n Materia organiczna zostaje przekszta\u0142cona, a cz\u0119\u015b\u0107 sk\u0142adnik\u00f3w\n wraca do gleby i ponownie wchodzi do obiegu w ekosystemie.\n <\/p>\n\n\n <h2>Czy martwe drzewo u\u017cy\u017ania gleb\u0119?<\/h2>\n\n <p>\n Tak, cho\u0107 proces ten jest bardzo powolny.\n <\/p>\n\n <p>\n Drzewo przez dziesi\u0105tki lat pobiera\u0142o z gleby sk\u0142adniki mineralne\n i wykorzystywa\u0142o je do budowy w\u0142asnych tkanek.\n <\/p>\n\n <p>\n Po jego \u015bmierci rozpoczyna si\u0119 droga w przeciwnym kierunku.\n Organizmy rozk\u0142adaj\u0105ce stopniowo przetwarzaj\u0105 drewno,\n a zawarta w nim materia organiczna zostaje w\u0142\u0105czona\n do gleby i obiegu pierwiastk\u00f3w.\n <\/p>\n\n <p>\n To jeden z powod\u00f3w, dla kt\u00f3rych naturalny las nie dzia\u0142a jak\n fabryka produkuj\u0105ca odpady. Materia jest wielokrotnie wykorzystywana.\n <\/p>\n\n\n <blockquote>\n Drzewo mo\u017ce przesta\u0107 rosn\u0105\u0107, ale nie przestaje by\u0107 cz\u0119\u015bci\u0105 lasu.\n Zmienia tylko swoj\u0105 funkcj\u0119.\n <cite>Fundacja Sadzimy Lasy<\/cite>\n <\/blockquote>\n\n\n <h2>Czy ka\u017cde martwe drzewo powinno zosta\u0107 w lesie?<\/h2>\n\n <p>\n <strong>Nie.<\/strong> I to bardzo wa\u017cne zastrze\u017cenie.\n <\/p>\n\n <p>\n Martwe drewno jest niezwykle cenne przyrodniczo, ale spos\u00f3b\n post\u0119powania z nim zale\u017cy od miejsca i sytuacji.\n <\/p>\n\n <p>\n Stoj\u0105ce martwe drzewo przy ucz\u0119szczanej drodze,\n parkingu czy szlaku mo\u017ce stanowi\u0107 zagro\u017cenie dla ludzi\n i wymaga\u0107 usuni\u0119cia.\n <\/p>\n\n <p>\n Inn\u0105 sytuacj\u0105 jest \u015bwie\u017co zasiedlone drewno w przypadku\n niekt\u00f3rych gradacji owad\u00f3w. Lasy Pa\u0144stwowe wskazuj\u0105,\n \u017ce np. drzewa zasiedlone przez korniki mog\u0105 by\u0107 usuwane,\n aby ograniczy\u0107 mo\u017cliwo\u015b\u0107 zaatakowania kolejnych zdrowych drzew.\n <\/p>\n\n <p>\n R\u00f3wnie\u017c du\u017ca ilo\u015b\u0107 suchego materia\u0142u mo\u017ce w okre\u015blonych\n warunkach zwi\u0119ksza\u0107 zagro\u017cenie po\u017carowe.\n <\/p>\n\n <p>\n Dlatego prawid\u0142owe podej\u015bcie nie brzmi:\n \u201ezostawi\u0107 wszystko\u201d albo \u201eusun\u0105\u0107 wszystko\u201d.\n <\/p>\n\n <p>\n Chodzi o zachowanie odpowiedniej ilo\u015bci martwego drewna\n przy jednoczesnym uwzgl\u0119dnieniu bezpiecze\u0144stwa ludzi,\n ochrony lasu i lokalnych warunk\u00f3w.\n <\/p>\n\n\n <h2>Dlaczego w parku narodowym jest go wi\u0119cej?<\/h2>\n\n <p>\n Doskonale pokazuj\u0105 to najnowsze dane.\n <\/p>\n\n <p>\n Wed\u0142ug WISL 2021\u20132025 \u015brednia ilo\u015b\u0107 martwego drewna\n we wszystkich polskich lasach wynosi oko\u0142o\n <strong>12,5 m\u00b3\/ha<\/strong>.\n <\/p>\n\n <p>\n W lasach zarz\u0105dzanych przez Lasy Pa\u0144stwowe to \u015brednio\n oko\u0142o <strong>11,8 m\u00b3\/ha<\/strong>, a w parkach narodowych\n a\u017c oko\u0142o <strong>54,7 m\u00b3\/ha<\/strong>.\n <\/p>\n\n <p>\n Nie jest to przypadek.\n <\/p>\n\n <p>\n Na terenach, gdzie priorytetem jest ochrona proces\u00f3w naturalnych,\n znacznie wi\u0119cej drzew mo\u017ce przej\u015b\u0107 pe\u0142ny cykl:\n wykie\u0142kowa\u0107, dorosn\u0105\u0107, obumrze\u0107, przewr\u00f3ci\u0107 si\u0119 i roz\u0142o\u017cy\u0107\n w miejscu, w kt\u00f3rym ros\u0142y.\n <\/p>\n\n\n <h2>Martwe drzewo czy martwy las?<\/h2>\n\n <p>\n To paradoks, kt\u00f3ry warto zapami\u0119ta\u0107:\n <strong>obecno\u015b\u0107 martwych drzew mo\u017ce by\u0107 oznak\u0105 \u017cywego,\n r\u00f3\u017cnorodnego ekosystemu.<\/strong>\n <\/p>\n\n <p>\n Las, w kt\u00f3rym ka\u017cde stare, z\u0142amane albo obumar\u0142e drzewo\n natychmiast znika, traci siedliska potrzebne ogromnej liczbie\n organizm\u00f3w wyspecjalizowanych w \u017cyciu na martwym drewnie.\n <\/p>\n\n <p>\n Dlatego przewr\u00f3cony pie\u0144 przy le\u015bnej \u015bcie\u017cce nie zawsze jest\n dowodem zaniedbania.\n <\/p>\n\n <p>\n Cz\u0119sto jest dok\u0142adnie odwrotnie.\n <\/p>\n\n <p>\n Pod kor\u0105 mog\u0105 rozwija\u0107 si\u0119 larwy owad\u00f3w.\n W drewnie pracuj\u0105 grzyby.\n W dziupli mo\u017ce schroni\u0107 si\u0119 ptak.\n Pod k\u0142od\u0105 ukrywa si\u0119 p\u0142az.\n Drewno nasi\u0105ka wod\u0105, a jego materia stopniowo wraca do gleby.\n <\/p>\n\n <p>\n Jeden pie\u0144 mo\u017ce wykonywa\u0107 t\u0119 prac\u0119 przez dziesi\u0105tki lat.\n <\/p>\n\n <p>\n <strong>\n Dlatego nast\u0119pnym razem, kiedy zobaczysz w lesie wielkie\n przewr\u00f3cone drzewo, nie pytaj tylko: \u201eDlaczego go nie zabrali?\u201d.\n Zapytaj r\u00f3wnie\u017c: \u201eKto ju\u017c zd\u0105\u017cy\u0142 si\u0119 tutaj wprowadzi\u0107?\u201d.\n <\/strong>\n <\/p>\n\n\n <div class=\"cta-box\">\n\n <h3>\n Prawdziwy las to nie tylko \u017cywe drzewa\n <\/h3>\n\n <p>\n Zdrowy ekosystem potrzebuje m\u0142odych sadzonek, dojrza\u0142ych drzew,\n starodrzewu i drewna, kt\u00f3re zako\u0144czy\u0142o swoje \u017cycie, ale nadal\n pozostaje cz\u0119\u015bci\u0105 lasu. Pom\u00f3\u017c nam tworzy\u0107 r\u00f3\u017cnorodne lasy\n pe\u0142ne \u017cycia.\n <\/p>\n\n <a\n class=\"cta-btn\"\n href=\"https:\/\/sadzimylasy.org\/index.php\/kontakt\/\"\n >\n Wesprzyj sadzenie lasu\n <\/a>\n\n <\/div>\n\n\n <div class=\"sources\">\n\n <h4>\u0179r\u00f3d\u0142a<\/h4>\n\n <ul>\n\n <li>\n <a\n href=\"https:\/\/www.lasy.gov.pl\/pl\/informacje\/aktualnosci\/czy-lasow-w-polsce-ubywa-fakty-i-dane\"\n target=\"_blank\"\n rel=\"noopener\"\n >\n Lasy Pa\u0144stwowe \u2014 dane WISL 2021\u20132025 dotycz\u0105ce martwego drewna\n <\/a>\n <\/li>\n\n <li>\n <a\n href=\"https:\/\/www.lasy.gov.pl\/pl\/edukacja\/blogi\/blog-edukatora\/martwe-drewno\"\n target=\"_blank\"\n rel=\"noopener\"\n >\n Lasy Pa\u0144stwowe \u2014 \u201eMartwe drewno?\u201d\n <\/a>\n <\/li>\n\n <li>\n <a\n href=\"https:\/\/www.lasy.gov.pl\/pl\/pro\/informacje\/kampanie_i_akcje\/miedzy-drzewami\/15-martwe-drewno-pelne-zycia\"\n target=\"_blank\"\n rel=\"noopener\"\n >\n Lasy Pa\u0144stwowe \u2014 \u201eMartwe drewno pe\u0142ne \u017cycia\u201d\n <\/a>\n <\/li>\n\n <li>\n <a\n href=\"https:\/\/proszkow.katowice.lasy.gov.pl\/martwe-drewno\/-\/asset_publisher\/kCS6\/content\/urzadzanie-lasu\"\n target=\"_blank\"\n rel=\"noopener\"\n >\n Nadle\u015bnictwo Pr\u00f3szk\u00f3w \u2014 \u201eMartwe drewno\u201d\n <\/a>\n <\/li>\n\n <li>\n <a\n href=\"https:\/\/www.gov.pl\/web\/edukacja-ekologiczna\/martwe-drewno-pelne-zycia\"\n target=\"_blank\"\n rel=\"noopener\"\n >\n gov.pl \u2014 \u201eMartwe drewno pe\u0142ne \u017cycia\u201d\n <\/a>\n <\/li>\n\n <li>\n <a\n href=\"https:\/\/www.lasy.gov.pl\/pl\/informacje\/aktualnosci\/wyjasnienie-w-sprawie-zmiany-ustawy-o-odnawialnych-zrodlach-energii-oraz-wprowadzenia-definicji-drewna-energetycznego\"\n target=\"_blank\"\n rel=\"noopener\"\n >\n Lasy Pa\u0144stwowe \u2014 kiedy martwe i zamieraj\u0105ce drzewa wymagaj\u0105 usuni\u0119cia\n <\/a>\n <\/li>\n\n <\/ul>\n\n <\/div>\n\n <\/main>\n\n\n <footer>\n Fundacja Sadzimy Lasy \u00b7 sadzimylasy.org\n <\/footer>\n\n<\/body>\n<\/html>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Martwe drzewo pe\u0142ne \u017cycia \u2014 dlaczego w lesie zostawia si\u0119 przewr\u00f3cone pnie? sadzimylasy.org Ekologia Ekologia lasu \u00b7 Bior\u00f3\u017cnorodno\u015b\u0107 Martwe drzewo pe\u0142ne \u017cycia \u2014 dlaczego w lesie zostawia si\u0119 przewr\u00f3cone pnie? Fundacja Sadzimy Lasy Idziemy przez las i widzimy przewr\u00f3cony pie\u0144. Kora odpada, drewno pr\u00f3chnieje, pojawiaj\u0105 si\u0119 grzyby, dziuple i otwory po owadach. Pierwsza my\u015bl? \u201eDlaczego […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":617,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[85,472,471,479,484,483,317,84,101,482,474,488,487,486,485,468,469,489,389,241,480,481,473,88,476,470,195,475,196,477,478],"class_list":["post-615","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-blog","tag-bioroznorodnosc-lasu","tag-dlaczego-nie-sprzata-sie-drzew-w-lesie","tag-dlaczego-zostawia-sie-martwe-drzewa","tag-drzewa-biocenotyczne","tag-dziecioly","tag-dziuple-w-drzewach","tag-ekologia-lasu","tag-ekosystem-lesny","tag-fundacja-sadzimy-lasy","tag-grzyby-rozkladajace-drewno","tag-martwe-drewno-a-bioroznorodnosc","tag-martwe-drewno-a-gleba","tag-martwe-drewno-a-grzyby","tag-martwe-drewno-a-owady","tag-martwe-drewno-a-ptaki","tag-martwe-drewno-w-lesie","tag-martwe-drzewo","tag-naturalny-las","tag-obieg-materii-w-lesie","tag-ochrona-lasu","tag-organizmy-saproksyliczne","tag-owady-w-martwym-drewnie","tag-po-co-martwe-drewno-w-lesie","tag-polskie-lasy","tag-prochniejace-drewno","tag-przewrocone-drzewa-w-lesie","tag-retencja-wody-w-lesie","tag-rozklad-drewna-w-lesie","tag-sadzimy-lasy","tag-sprochniale-drzewo","tag-stare-drzewa-w-lesie"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/sadzimylasy.org\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/615","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/sadzimylasy.org\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/sadzimylasy.org\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/sadzimylasy.org\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/sadzimylasy.org\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=615"}],"version-history":[{"count":5,"href":"https:\/\/sadzimylasy.org\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/615\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":622,"href":"https:\/\/sadzimylasy.org\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/615\/revisions\/622"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/sadzimylasy.org\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/617"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/sadzimylasy.org\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=615"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/sadzimylasy.org\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=615"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/sadzimylasy.org\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=615"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}

\n\t\t\t\t

\n\t\t\t\t\t

\n\t\t\t\t

\n\t\t\t\t\t\n\n\n\n \n \n\n Martwe drzewo pe\u0142ne \u017cycia \u2014 dlaczego w lesie zostawia si\u0119 przewr\u00f3cone pnie?<\/title>\n\n <meta name=\"description\" content=\"Dlaczego martwe drzewa i przewr\u00f3cone pnie zostawia si\u0119 w lesie? Sprawd\u017a, kto w nich \u017cyje, jak magazynuj\u0105 wod\u0119 i dlaczego s\u0105 wa\u017cne dla bior\u00f3\u017cnorodno\u015bci.\" \/>\n\n \n\n <link rel=\"preconnect\" href=\"https:\/\/fonts.googleapis.com\" \/>\n <link rel=\"preconnect\" href=\"https:\/\/fonts.gstatic.com\" crossorigin \/>\n\n <link href=\"https:\/\/fonts.googleapis.com\/css2?family=Playfair+Display:ital,wght@0,400;0,700;1,400&family=Lato:wght@300;400;700&display=swap\" rel=\"stylesheet\" \/>\n\n <style>\n *, *::before, *::after { box-sizing: border-box; margin: 0; padding: 0; }\n\n :root {\n --green-dark: #2a4a2e;\n --green-mid: #3d6e45;\n --green-light: #5a9463;\n --green-pale: #e8f2e9;\n --green-accent: #7ab648;\n --earth: #8b6340;\n --cream: #faf8f3;\n --warm-white: #fffef9;\n --text-dark: #1e2d1f;\n --text-mid: #3a4d3c;\n --text-light: #6b7c6d;\n --border: #d4e4d6;\n --font-serif: 'Playfair Display', Georgia, serif;\n --font-sans: 'Lato', 'Helvetica Neue', sans-serif;\n }\n\n html { font-size: 18px; scroll-behavior: smooth; }\n\n body {\n font-family: var(--font-sans);\n color: var(--text-dark);\n background: var(--cream);\n line-height: 1.8;\n }\n\n .topbar {\n background: var(--green-dark);\n padding: 0.6rem 2rem;\n display: flex;\n align-items: center;\n gap: 0.8rem;\n }\n\n .topbar-logo {\n font-family: var(--font-serif);\n font-size: 1.05rem;\n color: #fff;\n letter-spacing: 0.04em;\n }\n\n .topbar-logo span { color: var(--green-accent); }\n\n .topbar-tag {\n font-size: 0.7rem;\n font-weight: 700;\n text-transform: uppercase;\n letter-spacing: 0.12em;\n color: var(--green-accent);\n border: 1px solid var(--green-accent);\n padding: 0.2rem 0.55rem;\n border-radius: 2px;\n margin-left: auto;\n }\n\n .hero {\n background: linear-gradient(160deg, var(--green-dark) 0%, var(--green-mid) 60%, var(--green-light) 100%);\n padding: 5rem 2rem 4rem;\n text-align: center;\n }\n\n .hero-category {\n display: inline-block;\n font-size: 0.72rem;\n font-weight: 700;\n text-transform: uppercase;\n letter-spacing: 0.18em;\n color: var(--green-accent);\n margin-bottom: 1.2rem;\n }\n\n .hero h1 {\n font-family: var(--font-serif);\n font-size: clamp(1.9rem, 5vw, 3rem);\n font-weight: 700;\n color: #fff;\n line-height: 1.25;\n max-width: 780px;\n margin: 0 auto 1.4rem;\n }\n\n .hero-meta {\n font-size: 0.82rem;\n color: rgba(255,255,255,0.65);\n }\n\n .article-wrap {\n max-width: 780px;\n margin: 0 auto;\n padding: 3.5rem 2rem 5rem;\n }\n\n .lead {\n font-size: 1.08rem;\n color: var(--text-mid);\n border-left: 4px solid var(--green-accent);\n padding-left: 1.4rem;\n margin-bottom: 2.8rem;\n line-height: 1.85;\n }\n\n p { margin-bottom: 1.35rem; color: var(--text-mid); }\n\n em { font-style: italic; color: var(--earth); }\n\n strong { color: var(--green-dark); }\n\n h2 {\n font-family: var(--font-serif);\n font-size: 1.55rem;\n font-weight: 700;\n color: var(--green-dark);\n margin: 3rem 0 1rem;\n padding-bottom: 0.5rem;\n border-bottom: 2px solid var(--border);\n line-height: 1.3;\n }\n\n h2::before { content: '\ud83c\udf3f '; font-size: 1.1rem; }\n\n blockquote {\n background: var(--green-pale);\n border-left: 5px solid var(--green-light);\n border-radius: 0 8px 8px 0;\n padding: 1.3rem 1.6rem;\n margin: 2rem 0;\n font-family: var(--font-serif);\n font-style: italic;\n font-size: 1.12rem;\n color: var(--green-dark);\n line-height: 1.65;\n }\n\n blockquote cite {\n display: block;\n margin-top: 0.6rem;\n font-family: var(--font-sans);\n font-style: normal;\n font-size: 0.78rem;\n font-weight: 700;\n color: var(--green-light);\n text-transform: uppercase;\n letter-spacing: 0.1em;\n }\n\n .fact-box {\n display: grid;\n grid-template-columns: repeat(auto-fit, minmax(160px, 1fr));\n gap: 1rem;\n margin: 2.2rem 0;\n }\n\n .fact-card {\n background: var(--warm-white);\n border: 1px solid var(--border);\n border-top: 4px solid var(--green-accent);\n border-radius: 6px;\n padding: 1.1rem 1rem;\n text-align: center;\n }\n\n .fact-card .number {\n font-family: var(--font-serif);\n font-size: 2rem;\n font-weight: 700;\n color: var(--green-dark);\n line-height: 1;\n }\n\n .fact-card .label {\n font-size: 0.73rem;\n color: var(--text-light);\n text-transform: uppercase;\n letter-spacing: 0.08em;\n margin-top: 0.3rem;\n line-height: 1.4;\n }\n\n .species-grid {\n display: grid;\n grid-template-columns: 1fr 1fr;\n gap: 1rem;\n margin: 2rem 0;\n }\n\n .species-col {\n border-radius: 8px;\n padding: 1.2rem 1.4rem;\n }\n\n .species-col.winning {\n background: var(--green-pale);\n border: 1px solid #b8d8bb;\n }\n\n .species-col.losing {\n background: #fdf3f0;\n border: 1px solid #e8c4b8;\n }\n\n .species-col h3 {\n font-size: 0.72rem;\n font-weight: 700;\n text-transform: uppercase;\n letter-spacing: 0.14em;\n margin-bottom: 0.9rem;\n }\n\n .species-col.winning h3 { color: var(--green-mid); }\n .species-col.losing h3 { color: #c0392b; }\n\n .species-col ul { list-style: none; padding: 0; }\n\n .species-col ul li {\n font-size: 0.9rem;\n color: var(--text-mid);\n padding: 0.35rem 0;\n border-bottom: 1px solid rgba(0,0,0,0.06);\n line-height: 1.4;\n }\n\n .species-col ul li:last-child { border-bottom: none; }\n\n .species-col ul li .sci {\n font-style: italic;\n font-size: 0.78rem;\n color: var(--text-light);\n display: block;\n }\n\n .info-box {\n background: var(--warm-white);\n border: 1px solid var(--border);\n border-radius: 8px;\n padding: 1.3rem 1.6rem;\n margin: 2rem 0;\n }\n\n .info-box .info-label {\n font-size: 0.7rem;\n font-weight: 700;\n text-transform: uppercase;\n letter-spacing: 0.14em;\n color: var(--green-mid);\n margin-bottom: 0.5rem;\n }\n\n .info-box p {\n margin-bottom: 0;\n font-size: 0.95rem;\n }\n\n .cta-box {\n background: linear-gradient(135deg, var(--green-dark) 0%, var(--green-mid) 100%);\n border-radius: 12px;\n padding: 2.2rem 2.4rem;\n margin-top: 3.5rem;\n text-align: center;\n }\n\n .cta-box h3 {\n font-family: var(--font-serif);\n font-size: 1.45rem;\n color: #fff;\n margin-bottom: 0.8rem;\n }\n\n .cta-box p {\n color: rgba(255,255,255,0.8);\n font-size: 0.92rem;\n max-width: 520px;\n margin: 0 auto 1.4rem;\n }\n\n .cta-btn {\n display: inline-block;\n background: var(--green-accent);\n color: #fff;\n font-weight: 700;\n font-size: 0.88rem;\n text-transform: uppercase;\n letter-spacing: 0.1em;\n padding: 0.85rem 2rem;\n border-radius: 4px;\n text-decoration: none;\n transition: background 0.2s;\n }\n\n .cta-btn:hover { background: #68a03a; }\n\n .sources {\n margin-top: 3rem;\n padding-top: 1.5rem;\n border-top: 1px solid var(--border);\n }\n\n .sources h4 {\n font-size: 0.72rem;\n font-weight: 700;\n text-transform: uppercase;\n letter-spacing: 0.12em;\n color: var(--text-light);\n margin-bottom: 0.7rem;\n }\n\n .sources ul { list-style: none; padding: 0; }\n\n .sources ul li {\n font-size: 0.78rem;\n color: var(--text-light);\n padding: 0.2rem 0;\n }\n\n .sources ul li a {\n color: var(--green-light);\n text-decoration: none;\n }\n\n .sources ul li a:hover { text-decoration: underline; }\n\n footer {\n background: var(--green-dark);\n color: rgba(255,255,255,0.5);\n text-align: center;\n font-size: 0.75rem;\n padding: 1.5rem;\n letter-spacing: 0.05em;\n }\n\n @media (max-width: 580px) {\n .species-grid { grid-template-columns: 1fr; }\n .fact-box { grid-template-columns: 1fr 1fr; }\n .hero { padding: 3rem 1.5rem 2.5rem; }\n .article-wrap { padding: 2rem 1.2rem 3rem; }\n }\n <\/style>\n<\/head>\n\n<body>\n\n <div class=\"topbar\">\n <div class=\"topbar-logo\">sadzimy<span>lasy<\/span>.org<\/div>\n <div class=\"topbar-tag\">Ekologia<\/div>\n <\/div>\n\n\n <header class=\"hero\">\n\n <div class=\"hero-category\">\n Ekologia lasu \u00b7 Bior\u00f3\u017cnorodno\u015b\u0107\n <\/div>\n\n <h1>\n Martwe drzewo pe\u0142ne \u017cycia \u2014 dlaczego w lesie zostawia si\u0119 przewr\u00f3cone pnie?\n <\/h1>\n\n <div class=\"hero-meta\">\n Fundacja Sadzimy Lasy\n <\/div>\n\n <\/header>\n\n\n <main class=\"article-wrap\">\n\n <p class=\"lead\">\n Idziemy przez las i widzimy przewr\u00f3cony pie\u0144. Kora odpada, drewno\n pr\u00f3chnieje, pojawiaj\u0105 si\u0119 grzyby, dziuple i otwory po owadach.\n Pierwsza my\u015bl? \u201eDlaczego nikt tego nie posprz\u0105ta\u0142?\u201d. Tymczasem to,\n co wygl\u0105da jak koniec \u017cycia drzewa, mo\u017ce by\u0107 pocz\u0105tkiem \u017cycia dla\n dziesi\u0105tek kolejnych organizm\u00f3w. Martwe drewno nie jest le\u015bnym odpadem.\n Jest schronieniem, sto\u0142\u00f3wk\u0105, miejscem rozrodu, magazynem wody,\n \u017ar\u00f3d\u0142em materii organicznej i jednym z wa\u017cnych element\u00f3w\n bior\u00f3\u017cnorodno\u015bci lasu.\n <\/p>\n\n\n <div class=\"fact-box\">\n\n <div class=\"fact-card\">\n <div class=\"number\">115,7 mln m\u00b3<\/div>\n <div class=\"label\">\n tyle martwego drewna wykaza\u0142a najnowsza inwentaryzacja polskich las\u00f3w\n <\/div>\n <\/div>\n\n <div class=\"fact-card\">\n <div class=\"number\">12,5 m\u00b3\/ha<\/div>\n <div class=\"label\">\n \u015brednia ilo\u015b\u0107 martwego drewna przypadaj\u0105ca na hektar polskiego lasu\n <\/div>\n <\/div>\n\n <div class=\"fact-card\">\n <div class=\"number\">100 lat<\/div>\n <div class=\"label\">\n nawet tyle w okre\u015blonych warunkach mo\u017ce trwa\u0107 ca\u0142kowity rozk\u0142ad du\u017cego drzewa\n <\/div>\n <\/div>\n\n <div class=\"fact-card\">\n <div class=\"number\">1000+<\/div>\n <div class=\"label\">\n gatunk\u00f3w organizm\u00f3w mo\u017ce by\u0107 zwi\u0105zanych z martwym drewnem\n <\/div>\n <\/div>\n\n <\/div>\n\n\n <h2>Co w\u0142a\u015bciwie nazywamy martwym drewnem?<\/h2>\n\n <p>\n Martwe drewno to nie tylko wielkie drzewo przewr\u00f3cone przez wiatr.\n Do tej kategorii nale\u017c\u0105 r\u00f3wnie\u017c stoj\u0105ce obumar\u0142e drzewa,\n z\u0142amane pnie, pniaki, konary, ga\u0142\u0119zie, korzenie, a nawet\n martwe cz\u0119\u015bci nadal \u017cyj\u0105cych drzew.\n <\/p>\n\n <p>\n Kluczowe jest to, \u017ce materia\u0142 pozostaje w lesie i zaczyna\n przechodzi\u0107 kolejne stadia naturalnego rozk\u0142adu.\n <\/p>\n\n <p>\n Z czasem zmienia si\u0119 jego twardo\u015b\u0107, wilgotno\u015b\u0107 i struktura.\n Odpada kora, pojawiaj\u0105 si\u0119 szczeliny, pr\u00f3chno, grzyby i coraz\n wi\u0119ksza liczba organizm\u00f3w wykorzystuj\u0105cych drewno jako \u015brodowisko \u017cycia.\n <\/p>\n\n\n <blockquote>\n \u015amier\u0107 drzewa nie oznacza ko\u0144ca jego roli w lesie.\n Dla wielu organizm\u00f3w w\u0142a\u015bnie wtedy zaczyna si\u0119 najwa\u017cniejszy etap.\n <cite>Fundacja Sadzimy Lasy<\/cite>\n <\/blockquote>\n\n\n <h2>Dlaczego le\u015bnicy zostawiaj\u0105 przewr\u00f3cone drzewa?<\/h2>\n\n <p>\n Najwa\u017cniejsza odpowied\u017a brzmi:\n <strong>dla zachowania r\u00f3\u017cnorodno\u015bci biologicznej<\/strong>.\n <\/p>\n\n <p>\n Lasy Pa\u0144stwowe podkre\u015blaj\u0105, \u017ce stoj\u0105ce i le\u017c\u0105ce martwe drewno\n jest \u015brodowiskiem \u017cycia tysi\u0119cy organizm\u00f3w i jednym z wa\u017cnych\n element\u00f3w zdrowego ekosystemu le\u015bnego.\n <\/p>\n\n <p>\n Najnowsze dane Wielkoobszarowej Inwentaryzacji Stanu Lasu\n za lata 2021\u20132025 pokazuj\u0105, \u017ce we wszystkich polskich lasach\n znajduje si\u0119 ju\u017c prawie <strong>115,7 mln m\u00b3 martwego drewna<\/strong>.\n \u015arednio daje to oko\u0142o <strong>12,5 m\u00b3 na hektar<\/strong>.\n <\/p>\n\n <p>\n W parkach narodowych, gdzie procesy naturalne maj\u0105 szczeg\u00f3lnie\n du\u017ce znaczenie, ilo\u015b\u0107 ta jest znacznie wy\u017csza i wynosi \u015brednio\n ponad 50 m\u00b3 na hektar.\n <\/p>\n\n\n <div class=\"info-box\">\n\n <div class=\"info-label\">\n Ciekawostka \u00b7 coraz wi\u0119cej martwego drewna\n <\/div>\n\n <p>\n Dawniej martwe drzewa cz\u0119\u015bciej postrzegano wy\u0142\u0105cznie jako\n \u201enieporz\u0105dek\u201d albo zmarnowany surowiec. Dzi\u015b znacznie lepiej\n rozumiemy ich znaczenie dla ca\u0142ego ekosystemu. Wsp\u00f3\u0142czesne\n le\u015bnictwo uwzgl\u0119dnia pozostawianie cz\u0119\u015bci martwego drewna w\u0142a\u015bnie\n ze wzgl\u0119du na jego rol\u0119 przyrodnicz\u0105.\n <\/p>\n\n <\/div>\n\n\n <h2>Kto mieszka w martwym drzewie?<\/h2>\n\n <p>\n Lista lokator\u00f3w jest imponuj\u0105ca.\n <\/p>\n\n <p>\n Rozk\u0142adaj\u0105ce si\u0119 drewno wykorzystuj\u0105\n <strong>grzyby, bakterie, owady, paj\u0119czaki, \u015blimaki,\n p\u0142azy, gady, ptaki oraz drobne ssaki<\/strong>.\n <\/p>\n\n <p>\n Cz\u0119\u015b\u0107 organizm\u00f3w zjada samo drewno lub znajduj\u0105c\u0105 si\u0119 pod kor\u0105\n materi\u0119. Inne wykorzystuj\u0105 p\u0119kni\u0119cia i dziuple jako schronienie.\n Jeszcze inne poluj\u0105 na organizmy, kt\u00f3re ju\u017c wcze\u015bniej zasiedli\u0142y pie\u0144.\n <\/p>\n\n <p>\n Powstaje wi\u0119c ca\u0142y niewielki ekosystem.\n <\/p>\n\n\n <div class=\"species-grid\">\n\n <div class=\"species-col winning\">\n\n <h3>Wewn\u0105trz pnia<\/h3>\n\n <ul>\n\n <li>\n Grzyby\n <span class=\"sci\">rozk\u0142adaj\u0105 z\u0142o\u017cone sk\u0142adniki drewna<\/span>\n <\/li>\n\n <li>\n Owady saproksyliczne\n <span class=\"sci\">cz\u0119\u015b\u0107 gatunk\u00f3w jest \u015bci\u015ble zwi\u0105zana z martwym lub zamieraj\u0105cym drewnem<\/span>\n <\/li>\n\n <li>\n Larwy owad\u00f3w\n <span class=\"sci\">rozwijaj\u0105 si\u0119 pod kor\u0105 i wewn\u0105trz drewna<\/span>\n <\/li>\n\n <li>\n Mikroorganizmy\n <span class=\"sci\">uczestnicz\u0105 w kolejnych etapach rozk\u0142adu<\/span>\n <\/li>\n\n <\/ul>\n\n <\/div>\n\n\n <div class=\"species-col losing\">\n\n <h3>Wok\u00f3\u0142 pnia<\/h3>\n\n <ul>\n\n <li>\n Ptaki\n <span class=\"sci\">korzystaj\u0105 z dziupli i szukaj\u0105 w drewnie pokarmu<\/span>\n <\/li>\n\n <li>\n P\u0142azy\n <span class=\"sci\">wilgotne k\u0142ody mog\u0105 zapewnia\u0107 schronienie<\/span>\n <\/li>\n\n <li>\n Drobne ssaki\n <span class=\"sci\">wykorzystuj\u0105 przestrzenie pod pniami i korzeniami<\/span>\n <\/li>\n\n <li>\n Mchy i porosty\n <span class=\"sci\">zasiedlaj\u0105 powierzchni\u0119 rozk\u0142adaj\u0105cego si\u0119 drewna<\/span>\n <\/li>\n\n <\/ul>\n\n <\/div>\n\n <\/div>\n\n\n <h2>Dlaczego dzi\u0119cio\u0142 potrzebuje starego drzewa?<\/h2>\n\n <p>\n Dziuple s\u0105 jednym z najbardziej widocznych przyk\u0142ad\u00f3w tego,\n jak stare i obumieraj\u0105ce drzewa wspieraj\u0105 \u017cycie w lesie.\n <\/p>\n\n <p>\n Niekt\u00f3re ptaki potrafi\u0105 samodzielnie wykuwa\u0107 dziuple.\n Dzi\u0119cio\u0142y szczeg\u00f3lnie ch\u0119tnie wykorzystuj\u0105 fragmenty drzew,\n w kt\u00f3rych drewno jest ju\u017c os\u0142abione przez procesy rozk\u0142adu.\n <\/p>\n\n <p>\n P\u00f3\u017aniej opuszczone dziuple mog\u0105 s\u0142u\u017cy\u0107 kolejnym mieszka\u0144com:\n innym ptakom, nietoperzom, owadom czy drobnym ssakom.\n <\/p>\n\n <p>\n Jedno stare drzewo mo\u017ce wi\u0119c w ci\u0105gu wielu lat pe\u0142ni\u0107 funkcj\u0119\n ca\u0142ego \u201ebloku mieszkalnego\u201d.\n <\/p>\n\n\n <h2>Martwy pie\u0144 dzia\u0142a jak g\u0105bka<\/h2>\n\n <p>\n Im bardziej drewno si\u0119 rozk\u0142ada, tym bardziej zmienia si\u0119\n jego struktura.\n <\/p>\n\n <p>\n Pr\u00f3chniej\u0105ce drewno mo\u017ce poch\u0142ania\u0107 i zatrzymywa\u0107 wod\u0119.\n Lasy Pa\u0144stwowe zwracaj\u0105 uwag\u0119, \u017ce nasi\u0105kni\u0119ta k\u0142oda zapewnia\n stosunkowo stabilne warunki wilgotno\u015bciowe.\n <\/p>\n\n <p>\n Ma to znaczenie szczeg\u00f3lnie podczas okres\u00f3w suszy.\n Wilgotne wn\u0119trze k\u0142ody mo\u017ce sta\u0107 si\u0119 schronieniem dla organizm\u00f3w,\n kt\u00f3re \u017ale znosz\u0105 przesuszenie.\n <\/p>\n\n <p>\n Martwe drewno wp\u0142ywa wi\u0119c nie tylko na bior\u00f3\u017cnorodno\u015b\u0107,\n ale r\u00f3wnie\u017c na lokalne warunki panuj\u0105ce przy powierzchni gleby.\n <\/p>\n\n\n <div class=\"info-box\">\n\n <div class=\"info-label\">\n Ciekawostka \u00b7 k\u0142oda jako magazyn\n <\/div>\n\n <p>\n Rozk\u0142adaj\u0105ce si\u0119 drewno mo\u017ce dzia\u0142a\u0107 podobnie do g\u0105bki:\n nasi\u0105ka wod\u0105 i oddaje j\u0105 stopniowo. Dlatego stara k\u0142oda\n mo\u017ce d\u0142ugo pozostawa\u0107 wilgotna nawet wtedy, gdy powierzchnia\n gleby wok\u00f3\u0142 niej zaczyna wysycha\u0107.\n <\/p>\n\n <\/div>\n\n\n <h2>Co dzieje si\u0119 z drewnem podczas rozk\u0142adu?<\/h2>\n\n <p>\n Pie\u0144 nie znika nagle.\n <\/p>\n\n <p>\n Jego rozk\u0142ad mo\u017ce trwa\u0107 dziesi\u0105tki lat, a w okre\u015blonych warunkach\n ca\u0142kowity rozpad du\u017cego drzewa mo\u017ce zajmowa\u0107 nawet oko\u0142o\n <strong>100 lat<\/strong>.\n <\/p>\n\n <p>\n Najpierw drewno zasiedlaj\u0105 organizmy wykorzystuj\u0105ce \u015bwie\u017ce\n lub zamieraj\u0105ce tkanki. P\u00f3\u017aniej pojawiaj\u0105 si\u0119 kolejne grupy,\n przystosowane do coraz bardziej mi\u0119kkiego i roz\u0142o\u017conego materia\u0142u.\n <\/p>\n\n <p>\n Grzyby i bakterie stopniowo rozk\u0142adaj\u0105 zwi\u0105zki tworz\u0105ce drewno.\n Materia organiczna zostaje przekszta\u0142cona, a cz\u0119\u015b\u0107 sk\u0142adnik\u00f3w\n wraca do gleby i ponownie wchodzi do obiegu w ekosystemie.\n <\/p>\n\n\n <h2>Czy martwe drzewo u\u017cy\u017ania gleb\u0119?<\/h2>\n\n <p>\n Tak, cho\u0107 proces ten jest bardzo powolny.\n <\/p>\n\n <p>\n Drzewo przez dziesi\u0105tki lat pobiera\u0142o z gleby sk\u0142adniki mineralne\n i wykorzystywa\u0142o je do budowy w\u0142asnych tkanek.\n <\/p>\n\n <p>\n Po jego \u015bmierci rozpoczyna si\u0119 droga w przeciwnym kierunku.\n Organizmy rozk\u0142adaj\u0105ce stopniowo przetwarzaj\u0105 drewno,\n a zawarta w nim materia organiczna zostaje w\u0142\u0105czona\n do gleby i obiegu pierwiastk\u00f3w.\n <\/p>\n\n <p>\n To jeden z powod\u00f3w, dla kt\u00f3rych naturalny las nie dzia\u0142a jak\n fabryka produkuj\u0105ca odpady. Materia jest wielokrotnie wykorzystywana.\n <\/p>\n\n\n <blockquote>\n Drzewo mo\u017ce przesta\u0107 rosn\u0105\u0107, ale nie przestaje by\u0107 cz\u0119\u015bci\u0105 lasu.\n Zmienia tylko swoj\u0105 funkcj\u0119.\n <cite>Fundacja Sadzimy Lasy<\/cite>\n <\/blockquote>\n\n\n <h2>Czy ka\u017cde martwe drzewo powinno zosta\u0107 w lesie?<\/h2>\n\n <p>\n <strong>Nie.<\/strong> I to bardzo wa\u017cne zastrze\u017cenie.\n <\/p>\n\n <p>\n Martwe drewno jest niezwykle cenne przyrodniczo, ale spos\u00f3b\n post\u0119powania z nim zale\u017cy od miejsca i sytuacji.\n <\/p>\n\n <p>\n Stoj\u0105ce martwe drzewo przy ucz\u0119szczanej drodze,\n parkingu czy szlaku mo\u017ce stanowi\u0107 zagro\u017cenie dla ludzi\n i wymaga\u0107 usuni\u0119cia.\n <\/p>\n\n <p>\n Inn\u0105 sytuacj\u0105 jest \u015bwie\u017co zasiedlone drewno w przypadku\n niekt\u00f3rych gradacji owad\u00f3w. Lasy Pa\u0144stwowe wskazuj\u0105,\n \u017ce np. drzewa zasiedlone przez korniki mog\u0105 by\u0107 usuwane,\n aby ograniczy\u0107 mo\u017cliwo\u015b\u0107 zaatakowania kolejnych zdrowych drzew.\n <\/p>\n\n <p>\n R\u00f3wnie\u017c du\u017ca ilo\u015b\u0107 suchego materia\u0142u mo\u017ce w okre\u015blonych\n warunkach zwi\u0119ksza\u0107 zagro\u017cenie po\u017carowe.\n <\/p>\n\n <p>\n Dlatego prawid\u0142owe podej\u015bcie nie brzmi:\n \u201ezostawi\u0107 wszystko\u201d albo \u201eusun\u0105\u0107 wszystko\u201d.\n <\/p>\n\n <p>\n Chodzi o zachowanie odpowiedniej ilo\u015bci martwego drewna\n przy jednoczesnym uwzgl\u0119dnieniu bezpiecze\u0144stwa ludzi,\n ochrony lasu i lokalnych warunk\u00f3w.\n <\/p>\n\n\n <h2>Dlaczego w parku narodowym jest go wi\u0119cej?<\/h2>\n\n <p>\n Doskonale pokazuj\u0105 to najnowsze dane.\n <\/p>\n\n <p>\n Wed\u0142ug WISL 2021\u20132025 \u015brednia ilo\u015b\u0107 martwego drewna\n we wszystkich polskich lasach wynosi oko\u0142o\n <strong>12,5 m\u00b3\/ha<\/strong>.\n <\/p>\n\n <p>\n W lasach zarz\u0105dzanych przez Lasy Pa\u0144stwowe to \u015brednio\n oko\u0142o <strong>11,8 m\u00b3\/ha<\/strong>, a w parkach narodowych\n a\u017c oko\u0142o <strong>54,7 m\u00b3\/ha<\/strong>.\n <\/p>\n\n <p>\n Nie jest to przypadek.\n <\/p>\n\n <p>\n Na terenach, gdzie priorytetem jest ochrona proces\u00f3w naturalnych,\n znacznie wi\u0119cej drzew mo\u017ce przej\u015b\u0107 pe\u0142ny cykl:\n wykie\u0142kowa\u0107, dorosn\u0105\u0107, obumrze\u0107, przewr\u00f3ci\u0107 si\u0119 i roz\u0142o\u017cy\u0107\n w miejscu, w kt\u00f3rym ros\u0142y.\n <\/p>\n\n\n <h2>Martwe drzewo czy martwy las?<\/h2>\n\n <p>\n To paradoks, kt\u00f3ry warto zapami\u0119ta\u0107:\n <strong>obecno\u015b\u0107 martwych drzew mo\u017ce by\u0107 oznak\u0105 \u017cywego,\n r\u00f3\u017cnorodnego ekosystemu.<\/strong>\n <\/p>\n\n <p>\n Las, w kt\u00f3rym ka\u017cde stare, z\u0142amane albo obumar\u0142e drzewo\n natychmiast znika, traci siedliska potrzebne ogromnej liczbie\n organizm\u00f3w wyspecjalizowanych w \u017cyciu na martwym drewnie.\n <\/p>\n\n <p>\n Dlatego przewr\u00f3cony pie\u0144 przy le\u015bnej \u015bcie\u017cce nie zawsze jest\n dowodem zaniedbania.\n <\/p>\n\n <p>\n Cz\u0119sto jest dok\u0142adnie odwrotnie.\n <\/p>\n\n <p>\n Pod kor\u0105 mog\u0105 rozwija\u0107 si\u0119 larwy owad\u00f3w.\n W drewnie pracuj\u0105 grzyby.\n W dziupli mo\u017ce schroni\u0107 si\u0119 ptak.\n Pod k\u0142od\u0105 ukrywa si\u0119 p\u0142az.\n Drewno nasi\u0105ka wod\u0105, a jego materia stopniowo wraca do gleby.\n <\/p>\n\n <p>\n Jeden pie\u0144 mo\u017ce wykonywa\u0107 t\u0119 prac\u0119 przez dziesi\u0105tki lat.\n <\/p>\n\n <p>\n <strong>\n Dlatego nast\u0119pnym razem, kiedy zobaczysz w lesie wielkie\n przewr\u00f3cone drzewo, nie pytaj tylko: \u201eDlaczego go nie zabrali?\u201d.\n Zapytaj r\u00f3wnie\u017c: \u201eKto ju\u017c zd\u0105\u017cy\u0142 si\u0119 tutaj wprowadzi\u0107?\u201d.\n <\/strong>\n <\/p>\n\n\n <div class=\"cta-box\">\n\n <h3>\n Prawdziwy las to nie tylko \u017cywe drzewa\n <\/h3>\n\n <p>\n Zdrowy ekosystem potrzebuje m\u0142odych sadzonek, dojrza\u0142ych drzew,\n starodrzewu i drewna, kt\u00f3re zako\u0144czy\u0142o swoje \u017cycie, ale nadal\n pozostaje cz\u0119\u015bci\u0105 lasu. Pom\u00f3\u017c nam tworzy\u0107 r\u00f3\u017cnorodne lasy\n pe\u0142ne \u017cycia.\n <\/p>\n\n <a\n class=\"cta-btn\"\n href=\"https:\/\/sadzimylasy.org\/index.php\/kontakt\/\"\n >\n Wesprzyj sadzenie lasu\n <\/a>\n\n <\/div>\n\n\n <div class=\"sources\">\n\n <h4>\u0179r\u00f3d\u0142a<\/h4>\n\n <ul>\n\n <li>\n <a\n href=\"https:\/\/www.lasy.gov.pl\/pl\/informacje\/aktualnosci\/czy-lasow-w-polsce-ubywa-fakty-i-dane\"\n target=\"_blank\"\n rel=\"noopener\"\n >\n Lasy Pa\u0144stwowe \u2014 dane WISL 2021\u20132025 dotycz\u0105ce martwego drewna\n <\/a>\n <\/li>\n\n <li>\n <a\n href=\"https:\/\/www.lasy.gov.pl\/pl\/edukacja\/blogi\/blog-edukatora\/martwe-drewno\"\n target=\"_blank\"\n rel=\"noopener\"\n >\n Lasy Pa\u0144stwowe \u2014 \u201eMartwe drewno?\u201d\n <\/a>\n <\/li>\n\n <li>\n <a\n href=\"https:\/\/www.lasy.gov.pl\/pl\/pro\/informacje\/kampanie_i_akcje\/miedzy-drzewami\/15-martwe-drewno-pelne-zycia\"\n target=\"_blank\"\n rel=\"noopener\"\n >\n Lasy Pa\u0144stwowe \u2014 \u201eMartwe drewno pe\u0142ne \u017cycia\u201d\n <\/a>\n <\/li>\n\n <li>\n <a\n href=\"https:\/\/proszkow.katowice.lasy.gov.pl\/martwe-drewno\/-\/asset_publisher\/kCS6\/content\/urzadzanie-lasu\"\n target=\"_blank\"\n rel=\"noopener\"\n >\n Nadle\u015bnictwo Pr\u00f3szk\u00f3w \u2014 \u201eMartwe drewno\u201d\n <\/a>\n <\/li>\n\n <li>\n <a\n href=\"https:\/\/www.gov.pl\/web\/edukacja-ekologiczna\/martwe-drewno-pelne-zycia\"\n target=\"_blank\"\n rel=\"noopener\"\n >\n gov.pl \u2014 \u201eMartwe drewno pe\u0142ne \u017cycia\u201d\n <\/a>\n <\/li>\n\n <li>\n <a\n href=\"https:\/\/www.lasy.gov.pl\/pl\/informacje\/aktualnosci\/wyjasnienie-w-sprawie-zmiany-ustawy-o-odnawialnych-zrodlach-energii-oraz-wprowadzenia-definicji-drewna-energetycznego\"\n target=\"_blank\"\n rel=\"noopener\"\n >\n Lasy Pa\u0144stwowe \u2014 kiedy martwe i zamieraj\u0105ce drzewa wymagaj\u0105 usuni\u0119cia\n <\/a>\n <\/li>\n\n <\/ul>\n\n <\/div>\n\n <\/main>\n\n\n <footer>\n Fundacja Sadzimy Lasy \u00b7 sadzimylasy.org\n <\/footer>\n\n<\/body>\n<\/html>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t\t\t<\/div>\n\t\t","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Martwe drzewo pe\u0142ne \u017cycia \u2014 dlaczego w lesie zostawia si\u0119 przewr\u00f3cone pnie? sadzimylasy.org Ekologia Ekologia lasu \u00b7 Bior\u00f3\u017cnorodno\u015b\u0107 Martwe drzewo pe\u0142ne \u017cycia \u2014 dlaczego w lesie zostawia si\u0119 przewr\u00f3cone pnie? Fundacja Sadzimy Lasy Idziemy przez las i widzimy przewr\u00f3cony pie\u0144. Kora odpada, drewno pr\u00f3chnieje, pojawiaj\u0105 si\u0119 grzyby, dziuple i otwory po owadach. Pierwsza my\u015bl? \u201eDlaczego […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":617,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[85,472,471,479,484,483,317,84,101,482,474,488,487,486,485,468,469,489,389,241,480,481,473,88,476,470,195,475,196,477,478],"class_list":["post-615","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-blog","tag-bioroznorodnosc-lasu","tag-dlaczego-nie-sprzata-sie-drzew-w-lesie","tag-dlaczego-zostawia-sie-martwe-drzewa","tag-drzewa-biocenotyczne","tag-dziecioly","tag-dziuple-w-drzewach","tag-ekologia-lasu","tag-ekosystem-lesny","tag-fundacja-sadzimy-lasy","tag-grzyby-rozkladajace-drewno","tag-martwe-drewno-a-bioroznorodnosc","tag-martwe-drewno-a-gleba","tag-martwe-drewno-a-grzyby","tag-martwe-drewno-a-owady","tag-martwe-drewno-a-ptaki","tag-martwe-drewno-w-lesie","tag-martwe-drzewo","tag-naturalny-las","tag-obieg-materii-w-lesie","tag-ochrona-lasu","tag-organizmy-saproksyliczne","tag-owady-w-martwym-drewnie","tag-po-co-martwe-drewno-w-lesie","tag-polskie-lasy","tag-prochniejace-drewno","tag-przewrocone-drzewa-w-lesie","tag-retencja-wody-w-lesie","tag-rozklad-drewna-w-lesie","tag-sadzimy-lasy","tag-sprochniale-drzewo","tag-stare-drzewa-w-lesie"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/sadzimylasy.org\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/615","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/sadzimylasy.org\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/sadzimylasy.org\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/sadzimylasy.org\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/sadzimylasy.org\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=615"}],"version-history":[{"count":5,"href":"https:\/\/sadzimylasy.org\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/615\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":622,"href":"https:\/\/sadzimylasy.org\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/615\/revisions\/622"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/sadzimylasy.org\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/617"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/sadzimylasy.org\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=615"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/sadzimylasy.org\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=615"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/sadzimylasy.org\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=615"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}